Als alle Nederlandse huishoudens zouden overstappen op een hybride warmtepomp, wordt naar schatting 4% tot 8% van de totale Nederlandse CO₂-uitstoot bespaard. Dit percentage hangt af van verschillende factoren, zoals de energiebronnen van het elektriciteitsnet en de mate van isolatie in woningen. Hieronder een gedetailleerde uiteenzetting van der berekening:
1. Basisberekening: gasreductie vs. elektriciteitsgebruik
- Gasbesparing: Een hybride warmtepomp vervangt gemiddeld 60-75% van het gasverbruik voor verwarming. Een gemiddeld Nederlands huishouden verbruikt nu zo’n 1.200–1.500 m³ gas per jaar.
- CO₂-besparing gas: 1 m³ gas stoot ~1,8 kg CO₂ uit.
- Besparing per huishouden: 1.296–2.025 kg CO₂/jaar (bij 75% reductie).
- Extra elektriciteitsvraag: Een hybride warmtepomp verbruikt ~1.000–1.500 kWh extra stroom per jaar.
- CO₂-uitstoot elektriciteit: De Nederlandse stroommix stootte in 2023 ~0,4 kg CO₂ per kWh uit.
- Extra uitstoot per huishouden: 400–600 kg CO₂/jaar.
- Netto besparing per huishouden: ~896–1.425 kg CO₂/jaar.
2. Totale nationale impact
- 8 miljoen huishoudens in Nederland:
Totale besparing = 8 miljoen × 896–1.425 kg = 7,2–11,4 miljoen ton CO₂/jaar. - Vergelijking met totale Nederlandse uitstoot:
Nederland stootte in 2023 ~152 miljoen ton CO₂-equivalent uit (excl. internationale luchtvaart/scheepvaart).- Percentage besparing: 4,7–7,5% van de totale uitstoot.
3. Belangrijke nuances
A. Groenere stroom = hogere besparing
Als het elektriciteitsnet verder vergroent (meer wind, zon, kernenergie), daalt de CO₂-uitstoot per kWh. Bij een volledig groen net zou de besparing oplopen tot ~10% van de nationale uitstoot.
B. Isolatie is cruciaal
In slecht geïsoleerde huizen moet de warmtepomp harder werken, waardoor de elektriciteitsvraag stijgt en de netto CO₂-besparing daalt. Goede isolatie kan de besparing met 20–30% verhogen.
C. Niet alleen woningen
Deze berekening richt zich op huishoudens. Als ook kantoren en industrie overschakelen, zou de totale besparing groter zijn.
4. Vergelijking met andere maatregelen
- Zonnepanelen: Bespaart ~0,5–1 ton CO₂/huishouden per jaar.
- Elektrische auto: Bespaart ~2–3 ton CO₂/jaar (afhankelijk van rijgedrag).
- Hybride warmtepomp: Combineert dus goed met andere klimaatmaatregelen, maar is geen “silver bullet”.
Conclusie
Een volledige overstap op hybride warmtepompen zou Nederland 4–8% CO₂-reductie opleveren, afhankelijk van de snelheid van vergroening van het stroomnet en isolatiegraad van woningen. Dit is een significante stap, maar aanvullende maatregelen (zoals industrie-verduurzaming en hernieuwbare energie) zijn nodig om de klimaatdoelen te halen.
Bronnen: CBS, PBL, TNO, Milieu Centraal, Netbeheer Nederland.